Sed iure Mucius. ego autem mirari satis non
queo unde hoc sit tam insolens domesticarum
rerum fastidium. non est omnino hic docendi
locus; sed ita sentio et saepe disserui,
Latinam linguam non modo non inopem, ut
vulgo putarent, sed locupletiorem etiam esse
quam Graecam. quando enim nobis, vel dicam
aut oratoribus bonis aut poetis, postea
quidem quam fuit quem imitarentur, ullus
orationis vel copiosae vel elegantis ornatus
defuit?
Ego vero, quoniam forensibus operis,
laboribus, periculis non deseruisse mihi
videor praesidium, in quo a populo Romano
locatus sum, debeo profecto, quantumcumque
possum, in eo quoque elaborare, ut sint
opera, studio, labore meo doctiores cives
mei, nec cum istis tantopere pugnare, qui
Graeca legere malint, modo legant illa ipsa,
ne simulent, et iis servire, qui vel
utrisque litteris uti velint vel, si suas
habent, illas non magnopere desiderent.
Sed cum sapientiam totius hominis custodem
et procuratricem esse vellent, quae esset
naturae comes et adiutrix, hoc sapientiae
munus esse dicebant, ut, cum eum tueretur,
qui constaret ex animo et corpore, in
utroque iuvaret eum ac contineret. Atque ita
re simpliciter primo collocata reliqua
subtilius persequentes corporis bona facilem
quandam rationem habere censebant; de animi
bonis accuratius exquirebant in primisque
reperiebant inesse in iis iustitiae semina
primique ex omnibus philosophis natura
tributum esse docuerunt, ut ii, qui
procreati essent, a procreatoribus
amarentur, et, id quod temporum ordine
antiquius est, ut coniugis virorum et uxorum
natura coniuncta esse dicerent, qua ex
stirpe orirentur amicitia cognationum. Atque
ab his initiis profecti omnium virtutum et
originem et progressionem persecuti sunt. Ex
quo magnitudo quoque animi existebat, qua
facile posset repugnari obsistique fortunae,
quod maximae res essent in potestate
sapientis. Varietates autem iniurasque
fortunae facile veteres philosophorum
praeceptis instituta vita superabat.